เรียนรู้ › สื่อคณิตศาสตร์สำหรับครูประถม › ฝึกให้เหตุผลและแก้โจทย์ปัญหา
สำหรับครู
ฝึกให้เหตุผลและแก้โจทย์ปัญหา
โจทย์ที่ดีเปิดให้เห็นว่าผู้เรียนเลือกข้อมูล เชื่อมความสัมพันธ์ และตรวจคำตอบอย่างไร กิจกรรมไม่จำเป็นต้องยาวหรือใช้จำนวนมาก เริ่มจากโจทย์ที่ทุกคนเข้าถึงได้ แล้วเพิ่มคำถามที่ต้องอธิบาย
อ่าน วางแผน ทำ และตรวจ
ให้เด็กบอกสิ่งที่รู้กับสิ่งที่ถามด้วยคำของตนเอง แล้วเลือกภาพ ตาราง หรือประโยคสัญลักษณ์ก่อนคำนวณ หลังได้คำตอบให้กลับไปอ่านคำถามและหน่วยอีกครั้ง ใช้ขั้นเหล่านี้เป็นคำถามชวนคิด ไม่เป็นแบบฟอร์มที่ต้องคัดยาวทุกข้อ
โจทย์ส่วนกับทั้งหมด
มะลิมีสติกเกอร์ 18 ดวง มากกว่าต้น 5 ดวง ต้นมีเท่าไร วาดแถบของมะลิ 18 และแถบของต้นที่สั้นกว่า 5 จะได้ 18 5 = 13 ดวง ถามว่าทำไมคำว่า มากกว่า ในเรื่องนี้จึงไม่ได้ให้บวก 18 กับ 5
โจทย์สองขั้น
มีสมุด 6 แพ็ก แพ็กละ 4 เล่ม แจกไป 7 เล่ม เหลือ 6 4 7 = 17 เล่ม ให้เด็กอธิบายว่าต้องหาจำนวนทั้งหมดก่อน แล้วจึงลบที่แจก ตรวจย้อนว่า 17 + 7 = 24 และ 24 4 = 6
ข้อกล่าวอ้างจริงเสมอหรือไม่
ให้พิจารณา คูณแล้วจำนวนต้องมากขึ้นเสมอ สำหรับ 6 2 ได้ 12 แต่ 6 1 = 6 และ 6 0 = 0 จึงไม่จริงเสมอ เด็ก ป.5–ป.6 เพิ่มตัวอย่าง 6 = 3 ได้ คำอธิบายต้องระบุขอบเขตจำนวนที่พูดถึง
หาข้อผิดพลาดโดยไม่ระบุชื่อคน
ตัวอย่างสมมติ + = 2/6 ให้เด็กวาดแถบแล้วแก้เป็น หรือ 0.4 < 0.35 ให้เขียน 0.40 > 0.35 ถามว่าความคิดเดิมพลาดตรงไหนและจะตรวจอย่างไร ไม่ใช้ภาพงานที่ทำให้เพื่อนระบุตัวเด็กได้
ปัญหาเปิดที่ตรวจคำตอบได้
หาสี่เหลี่ยมผืนผ้าด้านเป็นจำนวนเต็มบวกที่มีความยาวรอบรูป 20 หน่วย คู่ความยาวกับความกว้างโดยไม่นับการหมุนซ้ำคือ 1 กับ 9, 2 กับ 8, 3 กับ 7, 4 กับ 6 และ 5 กับ 5 ถ้าต้องการตัดจัตุรัสออกต้องระบุเงื่อนไขนั้น ให้เปรียบเทียบพื้นที่ 9, 16, 21, 24 และ 25 ตารางหน่วย
ข้อมูลไม่พอก็เป็นคำตอบที่มีเหตุผล
ถามว่าอินดี้ซื้อสมุด 3 เล่ม เธอต้องจ่ายกี่บาท เด็กควรบอกว่าต้องรู้ราคาต่อเล่มหรือราคารวมที่เสนอ ไม่ให้เดาราคาจากความคุ้นเคย จากนั้นเพิ่มข้อมูลราคาเล่มละ 15 บาทจึงได้ 45 บาท
บันทึกสิ่งที่ฟัง
ใช้บันทึกสั้นสามช่อง: เข้าใจเรื่อง ใช้ตัวแทน อธิบายการตรวจ จดตัวอย่างคำพูดหรือวิธี ไม่จัดอันดับเด็กจากผู้ที่ยกมือตอบก่อน ให้ตอบเป็นภาพ ชี้สิ่งของ หรือเล่าให้คู่ฟังก่อนรายงานก็ได้
หลังคำตอบที่ถูก ลองถามว่า มีวิธีตรวจที่ใช้ข้อมูลเดิมต่างออกไปไหม จะเห็นว่าผู้เรียนเข้าใจความสัมพันธ์หรือเพียงจำขั้นตอน
คำถามที่พบบ่อย
เลือก 2–3 วิธีที่แสดงแนวคิดต่างกัน แล้วเชื่อมส่วนที่เหมือนและต่าง ไม่จำเป็นต้องคัดทุกวิธี
เมื่อเด็กยังไม่รู้ว่าโจทย์ถามอะไร ให้ช่วยอ่านหรือใช้ภาพ เมื่อรู้เป้าหมายแล้วให้เวลาลองก่อนเฉลยขั้นตอน
ฝึกกับอินดี้
ฝึกความสัมพันธ์ของจำนวนผ่านรังผึ้งใน Beequation Kids เลือกคณิตคิดสบายเพื่อใช้ภาพจุดและคำใบ้เส้นจำนวนในด่านและการฝึก หรือเลือกไม่จับเวลาในด่านและโจทย์ประจำวัน